Birinci Kirte Muharebesi

25 Nisan’da 29. Tümen Seddülbahir’de beş kumsala çıkmış, köprübaşı kurmuş, Kirte’ye varamamıştır. Köy, bugünkü Alçıtepe’nin yeridir. Harita işareti bütün cephe değil, köyün yeridir. Gerisinde sırt vardır. Köy ve sırt elde olmadan güney uçtaki çıkarma içeride bir yere açılmaz. Osmanlı tarafında bu kesim 9. Tümen’indir. Komutan Halil Sami Bey’dir. 5. Ordu’nun komutanı Liman von Sanders’tır.

28 Nisan, çıkarmadan üç gün sonradır. Arada adı konmuş bir muharebe yoktur; kumsallarda çatışma sürmüştür. Bu gün İtilaf kuvveti, tuttuğu şeritten Kirte’ye doğru ilerler. 29. Tümen’in komutanı Aylmer Hunter-Weston’dır. Kara harekâtının komutanı Ian Hamilton’dır. Fransız sefer kolu 26 Nisan’da Kumkale’den Seddülbahir’e alınmıştır. Komutan henüz Albert d’Amade’dır. Fransızlar cephenin Boğaz yakasına, Kerevizdere yönüne durur. İlerleyiş, Ege yakasından Boğaz yakasına bu birleşik hatta yapılır.

Yürüyüş köye ve gerisindeki sırta varamaz. Osmanlı hattı köyün önünde tutulur. Gün bittiğinde köy Osmanlı’dadır. Sırt da öyledir. Çıkarma kumsalları geride, elde kalır. Cephe, 25 Nisan akşamındaki gibi, kıyı ile köy arasında sıkışmıştır. Vehip Paşa Güney Grubu’na Temmuz’da bakacaktır; bu günün komutanı değildir.

Birinci Kirte, üç Kirte muharebesinin ilkidir. 6–8 Mayıs’ta aynı köye ikinci yükleniş, 4 Haziran’da üçüncüsü gelecektir. Üçünde de köy alınamaz. Sonra muharebe, köyün Ege tarafındaki Zığındere’ye ve Boğaz tarafındaki Kerevizdere’ye kayar. 28 Nisan, bu uzun sıkışmanın ilk adı konmuş adımıdır.

İlerleyiş, 25 Nisan’da tutulan kumsallardan başlar. V ve W gerisindeki şerit ortaya, S gerisindeki Morto kenarı Boğaz yanına, X ve Y gerisi Ege yanına bakar. Bu kollar Kirte önünde birleşip köye girecek kadar ileri gidemez. 9. Tümen köyün önündeki sırtı tutar. Akşam hat, kumsallarla Alçıtepe arasında yeni bir siper çizgisine oturur. Köy Osmanlı’dadır. Bu çizgi, 6 Mayıs’taki ikinci yüklenişin de çıkış yeri olacaktır. Birinci Kirte, köprübaşını köye çeviren ilk büyük denemedir.